મોન્ટ્રિયાલ – 2

કેનેડા, મોન્ટ્રિયાલ

બીજા દિવસે અમે આખો દિવસ ઓલ્ડ-ટાઉન મોન્ટ્રિયાલમાં વિતાવવાનું નક્કી કર્યું હતું. કોઈ સારી નાશ્તા માટેની જગ્યા શોધવા લાગ્યાં. મને યેલ્પમાં એક સારી જગ્યા મળી પણ અમને તેની દિશા શોધવામાં થોડી વાર લાગી. સૌરભે કંટાળીને એક જગ્યાએ અંદર જવાનું નક્કી કર્યું અને હું એક ટોપ-રીવ્યુવળી જગ્યાએ જ જવાની જીદ પકડીને બેઠી હતી. પાંચ સેકન્ડ પછી મોં ઉપર કરીને નામ જોયું તો અમે તે જ જગ્યાએ જતાં હતાં. એ સ્થળે મેં અત્યાર સુધીમાં ખાયેલી સારામાં સારી સેવરી પેનકેક ખાધી હતી. મારી મિત્ર ઍનાએ મને મેસેજ કરીને જણાવ્યું હતું કે, અમે બે વાગ્યે મળીશું એટલે અમે અમારી મરજી પ્રમાણે રખડવાનું શરૂ રાખ્યું અને એ ઑલ્ડ ટાઉન પહોંચી જાય ત્યારે અમે જ્યાં હોય ત્યાં તે અમને મળવા આવવાની હતી. ત્યાંથી અમે નોત્રે દામ બેસિલિકા ચાલવા લાગ્યાં.

રસ્તામાં એક સુંદર નાની માર્કેટ હતી ત્યાં લગભગ પોણી કલાક રોકાઈ ગયાં. એક દુકાનમાં હું અમસ્તી ટાઈમપાસ કરતી હતી અને સનગ્લાસિસ ટ્રાય કરતી હતી. તો સૌરભ દોઢ-ડાહ્યો કહે કે, આ શું બકવાસ ટ્રાય કરસ, આની ફેશન બે વરસ પે’લા ગઈ. પછી બીજા આપીને કહે આ લે આ ટ્રાય કર. એ મારાં પર સારાં લાગતા હતાં તો સૌરભે ખરીદી લીધા. મેં તેને કહ્યું, હું સાન ફ્રાન્સીસ્કો જઈને બધાંને કહીશ કે, મારાં ભાઈએ મને મસ્ત સનીઝ લઈ દીધાં. :D પછી અમે એક એંટીક ચીજોની દુકાનમાં નજર ફેરવી. ત્યાંથી મેં બે સુંદર કી-ચેઇન ખરીદ્યાં. એ કી-ચેન પિત્તળની જૂનાં કોઈ તાળાની મોટી ચાવીનાં આકારનાં હતાં અને તેનાં હાથા પર પર સુંદર કોતરણી કરેલી હતી. એ શોપમાં જૂના કૅમેરા, જૂની બેગો વગેરે જોવાનું એટલું બધું હતું કે, ન પૂછો વાત! એ એક શોપમાં અમે લગભગ અડધી પોણી કલાક કાઢી. ત્યાંથી સીધા બેસિલિકા પહોંચ્યા. તેની બનાવટ ગોથિક સ્ટાઇલની હતી. તેનાં વિશે બહુ લખીશ નહીં, તમે ફોટોઝમાં જોઈ શકશો.

એ જગ્યા અમે લગભગ પૂરી જોઈ લીધી હતી ત્યાં મારી મિત્ર ઍના આવી. પછી તેની સાથે અમે નજીકમાં આઈસ-ક્રીમ ખાવા ગયાં. મારાં મિત્રો ડેવિડ અને ફીફી સાથે હું એક વખત એક્સ્પ્લોરેટેરિયમ ગઈ હતી ત્યારે અચાનક ફીફી તેની સાથે વાત કરવા લાગ્યો હતો અને પછી આખી સાંજ એ અમારી સાથે ફરી હતી, એ રીતે અમે મિત્રો બન્યા હતાં. એ સમયે તે ટ્રાવેલ કરી રહી હતી અને એ દિવસ સાન ફ્રાન્સિસ્કોમાં તેનો છેલ્લો દિવસ હતો. એ દિવસે ફરી મળ્યાં ત્યારે હું તેનાં શહેરમાં ટ્રાવેલ કરી રહી હતી. :) તે એક કાફૅમાં કામ કરતી હતી એટલે ચાર વાગ્યે તેને કામ પર જવાનું હતું. તેણે અમને તેનાં કાફૅ પર સાંજે જમવા/ડ્રિંક્સ માટે આવવાનું કહ્યું હતું. ઍના ગઈ પછી અમે એક શોપિંગ ડિસ્ટ્રિક્ટ તરફ ગયાં. ત્યાંથી મેં એક શોર્ટ્સ અને બે પર શૂઝ ખરીદ્યાં. ત્યાર પછી અમે મોન્ટ્રિયાલનાં ચાઇનાટાઉનમાં આંટો માર્યો અને જમવા માટે કોઈ સારી જગ્યા શોધવા લાગ્યાં. છ જ વાગ્યા હતાં પણ સૌરભને કકડીને ભૂખ લાગી હતી. અમને બંનેને ફરી ભારતીય જમવાનું જમવાનું મન થયું હતું એટલે અમે યેલ્પ ખોલીને બેઠાં. ત્યાંથી નજીક બે-ત્રણ રેસ્ટોરાં હતાં પણ જેનાં રીવ્યુ સારાં હતાં એ થોડું દૂર હતું. અમે એ તરફ ચાલવાનું શરૂ તો કર્યું પણ પછી અમને બંનેને થાક લાગ્યો હતો એટલે સૌરભ કહે ભલે બીજી જગ્યાનાં રીવ્યુ એટલા સારા ન હોય તો પણ આપણે ત્યાં જ જઈએ.

એ જગ્યાનું નામ હવે હું ભૂલી ગઈ છું. એક નાના દરવાજામાંથી ત્યાં ઉપર જવાતું હતું. કોઈનાં ઘરને પાડીને ત્યાં રેસ્ટોરાં બનાવ્યું હોય તેમ લાગતું હતું. અમે અંદર ગયાં ત્યારે કોઈ અન્ય લોકો નહોતાં. ફક્ત તેનાં માલિક પતિ-પત્ની અને તેમની એક દસેક વર્ષની દીકરી. અમારો ઓર્ડર તેમની દીકરીએ લખ્યો. એ લોકો કશ્મીરી હોય તેવું લાગતું હતું. રેસ્ટોરાંમાં અંદર જતાં તરત જ તેમનું રસોડું દેખાતું હતું. જમવાનું એ બહેને બનાવ્યું હતું. મારાં માટે થોડું વહેલું હતું એટલે મને ખાસ કઈં ખાવાની ઈચ્છા નહોતી. મેં સૌરભ સાથે કુલ્ચા શેર કર્યા. તેવા કુલ્ચા મેં આજ સુધી ક્યાંય નથી ખાધાં! સૌરભે કહ્યું હવે અહીં જ જમવાનું પતાવી દે એટલે અમે એક વધુ કુલ્ચા અને સબ્જી મંગાવી. ત્યાંથી અમે એક ઓપન ટૅરેસ બારમાં ગયાં. ત્યાં થયેલી એક વાત મને હજુ પણ નથી ભૂલાઈ. અમે સૌરભનાં સગા નાના ભાઈનાં કોલેજ ઍડ્મિશન અને પૉલિટિક્સની કરિયર ચોઈસ વિશે વાત કરતાં હતાં. સૌરભનું કહેવું હતું “સારું. પરિવારમાં કોઈ તો પૈસા કમાશે” અને મારું કહેવું હતું કે, આજની તારીખે ભારતમાં રાજકારણ એ બહુ જોખમી કરિયર ચોઈસ છે કારણ કે, તેમાં જીવનું જોખમ છે. સૌરભે એ નાની વાત પર મારો મુદ્દો સમજવાને બદલે મારો ઊધડો લેવાનું શરૂ કર્યું હતું. “તું બધી વાતમાં આટલી ડરે છે શું કામ?” “હું કઈં ડરતી નથી. જો ડરતી હોત તો આજે જ્યાં છું ત્યાં ન હોત.” “રે’વા દે. ડરે જ છે. ડરતી ન હોત તો પે’લા દિવસે બ્રેકઅપ થઈ જશે તો એમ વિચારીને રડતી ન હોત. એને જવા દીધો હોત.”

ત્યાર પછી અમે નદીકિનારે બીજા એક બારમાં જઈને હોટેલ તરફ રવાના થયાં હતાં. એક રાત્રિ માટે અમારે હોટેલ બદલવાની હતી અને નવી હોટેલ શોધવાની હતી. એ હોટેલ એક અપાર્ટમેન્ટ હોટેલ હતી. ત્યાં રિસેપશન પર રાત્રે કોઈ નહોતું. અમે રિસેપશન પર ફોનમાંથી ફોન કર્યો ત્યારે એક માણસ ચાવી લઈને નીચે અમને ચાવી આપવા આવ્યો. એ બિલ્ડીંગમાં લિફ્ટ નહોતી. અમે સામાન ઉપાડીને ઉપર ગયાં. એ-બે બિયર પીધી, થોડી વાર રહીને પિઝા મંગાવ્યો અને પછી ઊંઘી ગયાં. સવારે ચાર વાગ્યા આસપાસ મારી ઊંઘ ઊડી ગઈ. ઊઠીને ગરમી ખૂબ થતી હતી. જોયું તો એર-કન્ડિશનર બંધ હતું. પાવર-સપ્લાય કટ થઈ ગયો હતો અને ઓછામાં ઓછી અડધી કલાક સુધી કટ રહ્યો હતો. નોર્થ અમેરિકામાં પાવર-કટનો અનુભવ કર્યાનો એ પહેલો પ્રસંગ હતો. મારી ફલાઇટ આઠ વાગ્યાની હતી એટલે સવા છ વાગ્યે અમે ઘરેથી નીકળ્યાં. સૌરભ મને એરપોર્ટ ડ્રોપ કરીને સીધો જ ટોરોન્ટો જવા નીકળી ગયો.


સૌરભની ડરવાળી વાત ખોટી હતી પણ તેણે તેનાં કારણરૂપે આપેલી દલીલ સાચી હતી. ડર વિશે મારું માનવું છે કે, ડર લાગવો એ સારી વાત છે. ડર હંમેશા કોઈ કારણથી લાગતો હોય છે. એ લાગણી સામાન્ય રીતે આપણને સુરક્ષિત રાખવા માટે બની છે (સિવાય કે, અજાણપણાનો ડર – fear of the unknown અને અતાર્કિક ડર – illogical fear). એટલે લગભગ દરેક વાતે ડર લાગે ત્યારે મેં મને ડર કયા કારણથી લાગી રહ્યો છે તે સમજીને ડર સામે નમતું મૂકવું કે તેને અવગણીને આગળ વધવું એ નિર્ણય લીધો છે. પણ, બ્રેકઅપ્સનો મને ડર લાગતો હતો. અતાર્કિક રીતે લાગતો હતો. હમણાં સુધી મારું કામકાજ પેલા દબંગનાં ડાયલોગ જેવું હતું. “થપ્પડ સે ડર નહીં લાગતા સાબ, પ્યાર સે લાગતા હૈ” વાળું. મારાં એ ડરનું મૂળ જીવનભર એકલાં રહી જવાનો ડર હતો. સૌરભનાં એ સવાલે મારી એક બહુ અગત્યની મદદ કરી. હું એ ડરનું મૂળ શોધી શકી.

બાળપણમાં રાજકોટમાં રહેતી અપરિણિત મોટી ઉંમરની સ્ત્રીઓનાં અનુભવ સાંભળ્યાં હતાં. અમારી સ્કૂલમાં આવાં બે શિક્ષકો હતાં. તેમાંથી એક કહેતાં કે, તેમનો લગ્ન ન કરવાનાં નિર્ણય બાબતે તેમને અફસોસ થતો હતો. તેમની રિક્ષામાં અમારાં કલાસની બીજી અમુક છોકરીઓ જતી એ પણ તેમની સાથે થયેલી કેટલીક વાતો અમને કહેતી જેનો આ જ સાદ હતો. બીજા શિક્ષક સામાજીક અને લાગણીનાં સ્તરે થોડાં રુક્ષ હતાં. મારાં દૂરનાં એક કઝિન ફઈબા જેમણે લગ્ન નહોતાં કયાઁ તેમનું જીવન તેમણે લગ્ન ન કર્યા હોવાને કારણે અમુક રીતે ‘મિઝરેબલ (miserable)’ હોવાનું સાંભળતાં આવ્યા હતાં. એટલે એ રીતે અપરિણીત સ્ત્રીઓનું જીવન કેવું હોય તે વિશેનું એક ચિત્ર મગજમાં વર્ષોથી દોરાયેલું હતું. એ ચિત્ર ભૂંસવાની જરૂર છે કારણ કે, અપરીણિત એકલી રહેતી સ્ત્રીઓનું એ ચિત્ર બહુ જૂનું છે અને અધૂરું પણ. વળી, હું જ્યાં રહું છું અને જે પ્રકારનું જીવન જીવું છું તેનાં માટે તો એ લાગૂ જ નથી પડતું.

આ ઉપરાંત મારું મોટાં ભાગનું બાળપણ લગભગ બધાં જ અન્ય બાળકો કરતાં અલગ થોડું વધુ એકાંતમાં વીત્યું હતું. મારાં માતા-પિતા બહુ વધારે સામાજિક નહોતાં. મમ્મીનાં મિત્રોને ક્યારેક તેમની ઑફિસમાં હું મળતી અને પપ્પાનાં બે જ મિત્રો નજીકનાં કહી શકાય તેવા હતાં. તેમની સાથે ક્યાંય જવાનું થતું નહીં. ફક્ત તેમનાં સ્ટુડીઓ પર મળતાં. બાકીનાં પરિવારને વાર-તહેવારે મળવાનું થતું અને રવિવારે કાકાનાં ઘરે બાને મળવા જવાનું થતું. અમારાં ઘરની શેરીમાં એ સમયે ફક્ત છ ઘર હતાં અને તેવું લગભગ સાત વર્ષ સુધી (મારાં ત્રીજાથી દસમા ધોરણ સુધી) રહ્યું હતું. સોસાયટીમાં પણ વધુ બાળકો નહોતાં એટલે બાળપણનો મોટો ભાગ મારી પાસે રમવા માટે નજીકમાં બહુ મિત્રો નહોતાં. એક હતી જે ત્યારે થોડો ભાવ ખાતી (અને આઠમાં ધોરણ પછી મારી પાક્કી મિત્ર થઈ ગઈ). આમ, એકલાં રહેવાં અને હોવા વિશે મારાં મનમાં બાળપણનો બૅગેજ રહી ગયો હતો. થોડી ઉંમર થયાં પછી આમાં એક વધુ વસ્તુ ઉમેરાઈ હતી. એક કરતાં વધુ રૉમેન્ટિક રિલેશનશિપ્સ (કે જે, હું જયાં રહું છું ત્યાં તો નિયમ છે. અપવાદ નહીં. અને હવેની જનરેશનનાં ભારતીય યુવાનોમાં પણ અપવાદનાં બદલે નિયમ બનતી જાય છે) જે દરેક કેસમાં મારાં કારણે નહીં પણ મારાં પાર્ટનરનાં કારણે ટકી શકી નહોતી એ વિશેનો અપરાધભાવ જે નહોતો હોવો જોઈતો.

રિલેશનશિપ્સ વિશે તાર્કિક રીતે મારાં મતો ભલે હું જ્યાં સાત વર્ષથી રહું છું ત્યાંનાં હતાં પણ, લાગણીની રીતે એ હજુ પણ મારાં રાજકોટનાં ઉછેરનાં રહી ગયાં હતાં. એ કારણે પણ બ્રેકઅપ્સથી હું ડરતી હતી. એક કરતાં વધુ રિલેશનશિપ્સ પછી આપણે ત્યાં લોકો ‘અરેન્જ મેરેજ મટીરિયલ’ નથી રહેતાં. But, you know what? Fuck that! હું તો આમ પણ અરેન્જ મેરેજ મટીરિયલ નથી તો એ વિશે વિચારવાનો અને ડરવાનો તો કોઈ મતલબ જ નથી રહેતો. મને બરાબર લાગશે એ રિલેશનશિપ્સ માટે હું મારો હાથ લંબાવતી રહીશ. કદાચ તેમાંની એક જે રાખવાલાયક હશે તે રહી જશે અને મારી આસપાસની ઘણી બધી સ્ત્રીઓની જેમ મારી પાસે પણ ‘A partner and two kids’વાળું ઘર હશે.

ત્રીજી અને છેલ્લી વસ્તુ – મારી રોલ-મોડેલ સ્ત્રીઓ. મારી ઘણી બધી રોલ-મોડેલ ક્રિએટિવ સ્ત્રીઓ પ્રેમમાં હેરાન થઈ છે. દાખલા તરીકે અમૃતા પ્રીતમ અને ફ્રીદા કાહલો. હું તેમનાં જીવન વિશે જેટલું વિચારતી તેટલી વખત સવાલ થતો કે, મારી નિયતિ પણ તેવી હશે તો? પણ, હવે સમજાય છે કે, એ સવાલ જ ખોટો હતો. એ બધાંનાં કેસમાં ધ્યાન આપવા જેવી બાબત તેમની નિયતિ હતી જ નહીં. તેમણે તેમની નિયતિ સાથે શું કર્યું એ હતી. એ બંને સ્ત્રીઓની ભૂલ એ હતી કે, તેમણે તેમને દુઃખ આપતાં સંબંધોને જવા ન દીધાં. They didn’t let go of their shitty lovers and/or relationships. Had they let go and looked for fulfilling relationships, love was right there! Right in front of them.

બાકી રહી વાત મારાં એકલાં રહી જવાની – એ સવાલની કે, “What if I don’t find romantic love” : Well, then I don’t. I’d much rather be lonely and be doing what I love doing despite of feeling down sometimes. I’d at least have hope of finding love. I’d at least have a dream of having a loving family, which is much better than being perpetually lonely in a loveless stale relationship/marriage and be hopeless. I have plenty of loving friends and family who cares, who will always care.

આ વાત હવે મને સમજાય છે અને હવે સમજાય છે એટલે જ કદાચ હું આ બ્લોગ નામનાં પબ્લિક પ્લેટફોર્મ પર ‘love’ અને ‘heartbreak’ વિશે ડર્યા વગર લખી શકું છું. હવે ડર નથી લાગતો. પ્રેમથી નહીં, બ્રેકઅપથી નહીં, બ્રેકઅપ પછી આવતાં લાગણીઓનાં ઊભરાથી પણ નહીં અને એ વિશે કોઈ શું કહેશે તેનાંથી પણ નહીં. I’ve come a long way now and with all the other baggages and opinions that I’ve shed along the way, I am ready to shed this one today and continue to live the amazing, wonderful, curious live that I am meant to live. Because, I am strong enough to hold on and bold enough to let go!

ટોરોન્ટો!

કેનેડા, ટોરોન્ટો

ટોરોન્ટોમાં ઈમિગ્રેશન અને બોર્ડર પ્રોટેક્શનનું ચેકિંગ બહુ જ સહેલું છે. જતાંની સાથે જ મારાં ધ્યાનમાં આવ્યું કે, આ એરપોર્ટ પર કોઈ પાસેથી કોઈ માહિતી જોઈતી હોય તો તેમને ખાસ કંઈ ખબર નથી અને પડી પણ નથી. જો ઓસ્ટ્રેલિયા ‘laid back’ કહેવાય તો ટોરોન્ટો તો – It takes ‘laid back’ to another level કક્ષાની જગ્યા છે. ત્યાં જતાંનાં બે-ત્રણ કલાકમાં જ મને સમજાઈ ગયું કે, ઓસ્ટ્રેલિયન્સને કેનેડા આટલું કેમ ગમે છે અને અહીં ઘણાં બધાં ઓસ્ટ્રેલિયન્સ વર્કિંગ-હોલીડે વિઝા લઈને કેમ આવે છે. ઈમિગ્રેશન ફોર્માલિટી પતાવીને ધડકતા હૃદયે હું ‘અરાઈવલ લાઉન્જ’ પહોંચી. લેન્ડ થઈને તરત જ મેં સૌરભને ફોન કર્યો હતો એટલે એ ત્યાં આવી પહોંચ્યો હતો અને તેની સાથે તેનો કોઈ મિત્ર આવ્યો હતો.

તેણે “કાં દી!” કહીને હાથ મિલાવવા માટે લંબાવ્યો એટલે જવાબમાં હું બંને હાથ લંબાવીને તેને ભેટી પડી. પછી અમે પાર્કિંગ તરફ ચાલ્યાં ત્યારે તેણે મારી બેગ ઉપાડવાની ઓફર કરી તો મેં જવાબમાં હસીને “I am a strong, independent modern woman” એવી વાઈડાઈ ઓફર કરી. એટલે તેણે સામે હસીને કહ્યું “તો ઉપાડ.” દસેક સેકન્ડમાં તેનાં મિત્રે તેને મારી બેગ લેવાનું સૂચન કર્યું. પણ, તેણે હસીને તેને કહ્યું કે, “ના, જરૂર નથી. એ સ્ટ્રોંગ .. પછી શું હતું, દી?” પછી અમે હસવા લાગ્યાં. મને થયું ચાલો, એટલી તો ખબર પડી કે બીજા જે કંઈ ફર્ક પડયા હોય તે. પણ, તેની સેન્સ ઓફ હ્યુમર હજુ બરકરાર છે.

એરપોર્ટથી શહેર તરફ જતાં અમે તેનાં ડ્રાઈવર્સ લાઈસન્સ વિશે વાત કરી રહ્યાં હતાં. મને એવો ખ્યાલ હતો કે, તેની પાસે ત્યાં કાર હતી. પણ, નહોતી. તેની પાસે ત્યાંનાં લાઈસન્સની લર્નર્સ પરમિટ હતી પણ લાઈસન્સ નહોતું. તો મેં તેને કહ્યું કે, આપણે કાર હાયર કરી શકીએ. એ ડ્રાઈવ ન કરી શકે પણ હું તો ડ્રાઈવ કરી શકું એક ટૂરિસ્ટ તરીકે મારાં ઓસ્ટ્રેલિયન લાઈસન્સ પર. પછીની દસેક મિનિટ અમે શું કરવું, કેવી રીતે કરવું તેનાં પ્લાન બનાવતાં રહ્યાં. પછી પાંચેક સેકન્ડનો એક પોઝ લઈને મેં કહ્યું “shit!” પછી હું આગળ કંઈ બોલું એ પહેલાં એ જ હસતાં હસતાં બોલી ગયો “શું થ્યુ? લાઈસન્સ લઇ આવતાં જ ભૂલી ગઈ છો ને?” એટલે મેં હસીને હા કહી. પછી તેણે નિરાશામાં માથું હલાવીને હસતાં હસતાં કહ્યું “ખબર જ હતી. આવા ને આવા!” પછી એ, હું અને તેનો મિત્ર અમે ત્રણે હસતાં રહ્યાં.

રાત્રે લગભગ અગિયાર વાગ્યા હતાં અને જેક એસ્ટર નામની એક જગ્યાએ અમે જમવા માટે રોકાયા. ત્યાં દરેક ટેબલ પર એક લાંબો ખાખી કાગળ પાથરેલો હતો અને દરેક ટેબલ પર ક્રેયોન્સ હતાં. એ જોઇને મને બહુ આશ્ચર્ય થયું હતું અને બહુ મજા પણ આવી હતી. એ લોકો બધાંને ટેબલ પર લખવા કે ડૂડલિંગ કરવા માટે પ્રોત્સાહિત કરતાં હતાં અને એવું મેં પહેલી વાર ક્યાંય જોયું હતું.અમે બેઠાં હતાં ત્યાંથી લગભગ છએક મીટર દૂર કાગળનો એક લાંબો મોટો રોલ પણ મારી નજરે ચડ્યો હતો. એ કાગળ પછી તમને ઘરે લઇ જવા દે. હું તો સ્કૂલનાં બાળકની જેમ ઉત્સાહિત થઇ ગઈ. પણ, એટલી રાત્રે પાંચ કલાકની ફ્લાઈટ પછી શું દોરવું એ સૂજતું નહોતું એટલે મેં મારું અને સૌરભનું નામ લખી નાંખ્યું. વેઈટર આવ્યો અને અમે જમવાનું ઓર્ડર કર્યું ત્યારે તેણે મને પૂછ્યું, “કાં દી તું તો કહેતી ‘તી ને કે, બિયર પીશ આવીને? નથી પીવી?” ત્યારે મેં ડાહી થઈને કોકટેઈલ ઓર્ડર કર્યું.

રાજકોટ હતાં ત્યારે ખૂબ સાથે બેસીને એક થાળીમાં જમ્યા છીએ. એ દિવસે અમે પહેલી વખત સાથે બેસીને દારૂ પી રહ્યાં હતાં. એ કોકટેઈલનો ગ્લાસ બહુ જ સુંદર હતો અને કોકટેઈલ બહુ જ ખરાબ હતું – એકદમ ગળ્યું ગળ્યું. મારાંથી પી શકાયું એટલું પીધું અને પછી છોડી દીધું. બહાર નીકળતી વખતે મેં ત્યાં લગાવેલાં પેઇન્ટિન્ગ્સ અને વોલ-પોસ્ટર્સ જોયાં. એ બધાં પણ એટલાં જ કલાત્મક અને યુનીક હતાં. મને ટોરોન્ટો પહેલી રાતથી જ ગમવા માંડ્યું હતું. ત્યાંથી ઘર તરફ પ્રયાણ કર્યું ત્યારે કારમાં સૌરભે મને યોન્ગ સ્ટ્રીટ દેખાડી અને તેનાં વિશે માહિતી આપતાં કહ્યું કે, એ દુનિયાની લાંબામાં લાંબી સ્ટ્રીટ માનવામાં આવે છે.સૌરભનો મિત્ર અમને ઘરે છોડી ગયો પછી સૌથી પહેલું ધ્યાન મારું ક્રિસમસ ડેકોરેશન પર ગયું હતું. તેનાં અપાર્ટમેન્ટ બિલ્ડિંગનાં પ્રવેશદ્વાર પાસે ક્રિસમસની મસ્ત સજાવટ કરેલી હતી. નાનાં રેઇન્ડીયર, ક્રિસમસ ટ્રી અને સ્નો-ફ્લેકની રોશનીથી એલીવેશન બહુ જ સુંદર લાગતું હતું.

તેનું ઘર લગભગ નવમાં કે દસમાં માળ પર હતું એટલે ત્યાંથી બહારનો નજારો ખૂબ સુંદર દેખાતો. મને એ જગ્યા અનહદ ગમી હતી. બે પુરુષો જ રહેતાં હોય તેનાં માટે એ ઘર ખૂબ સુંદર રીતે સજાવેલું અને સાચવેલું હતું. તેનો હાઉઝમેટ – ડેવિડ એ ઘરનો માલિક પણ હતો અને તે ઈરાની હતો. તેણે ખૂબ જ સુંદર ઘર-સજાવટની વસ્તુઓ પસંદ કરી હતી અને ઘરનાં દરેક ખૂણે થોડો ઈરાની ટચ આંખે ઊડીને વળગતો હતો.સૌરભનાં રૂમમાં સામાન ગોઠવીને અમે બિયરનાં કેન્સ ખોલ્યાં અને નિરાંતે વાતો કરવા લાગ્યાં. દોઢ-બે વર્ષનો ડોઝ ચાર દિવસમાં પૂરો કરવાનો હતો ને!

લગભગ બે વાગ્યા આસપાસ ડેવિડ કામ પરથી ઘરે આવ્યો. પછી એ પણ અમારી સાથે જોડાયો. તેનું ઇંગ્લિશ ભાંગેલું-તૂટેલું હતું એટલે થોડું સમજવામાં શરૂઆતમાં મને મુશ્કેલી પડી હતી પણ પછી ધીરે ધીરે એ પણ ગોઠવાઈ ગયું. એ રાત્રે અમે ત્રણે સાડા ત્રણ – ચાર સુધી જાગ્યા હતાં અને ખૂબ ગપાટા માર્યા હતાં. પછીનાં દિવસે સવારે મારાં ડાહ્યા શેફ ભાઈએ મારાં માટે ગરમ નાશ્તો બનાવ્યો હતો. તેમાં ડેવિડે પણ થોડો ઈરાની ટચ ઉમેર્યો હતો અને એ મેં ખૂબ માણ્યો હતો. નાશ્તો કહો કે લન્ચ, બધું એક જ હતું. અમે અઢી વાગ્યા આસપાસ માંડ ઘરેથી બહાર નીકળ્યા. તેનાં બિલ્ડિંગની આસપાસ બિલકુલ પહાડોમાં લાગે તેવી શાંતિ લાગતી. વળી, એ સમય પાનખરનાં અંતનો હતો એટલે બધાં જ વૃક્ષો પરથી પાન બિલકુલ ખરી ગયાં હતાં અને ફક્ત કોરાં ઠૂઠા નજરે પડતાં હોય તેવું લાગતું હતું. સાંભળ્યું હતું કે, ઋતુઓ સામાન્ય સ્થળોમાં ફક્ત અનુભવાય, પણ પહાડોમાં ઋતુઓ દેખાય. એ વાત ટોરોન્ટો માટે પણ એકદમ સાચી હોતી હશે તેવું લાગ્યું હતું. એ નીરવ શાંતિમાંથી બસમાં બેસીને અમે ટોરોન્ટો સિટી-સેન્ટર તરફ પ્રયાણ કર્યું.

ટોરોન્ટો – ઉડતાં પહેલાની વાત

કેનેડા, ટોરોન્ટો

Hey all! હું જાન્યુઆરીમાં બ્રેક પર હતી એટલે બ્લોગ પણ બ્રેક પર હતો. હવે ફરીથી રાબેતા મુજબ પોસ્ટ્સ શરુ કરું છું અને આ વર્ષે પણ ગયા વર્ષની જેમ નિયમિત રહેવાનો પ્રયત્ન કરતી રહીશ.

છેલ્લે તમે ઓસ્ટિન ટ્રિપનો અહેવાલ વાંચ્યો અને ફોટોઝ જોયાં. ત્યાર પછીની વાત છે મારી ટોરોન્ટો (કેનેડા) ટ્રિપની…


ઓસ્ટિનથી પાછી ફરી ત્યારે બા ગૂજાર્યાને હજુ બે અઠવાડિયા જ થયા હતાં. એ ટ્રિપ નવી જગ્યા જોવા મળી તે દ્રષ્ટિકોણથી રોમાંચક હતી. પણ, બાકી મને બહુ વિચિત્ર રીતે ખાલી-ખાલી લાગ્યા કર્યું હતું અને હવે પછી ક્યાંયે ટ્રાવેલ કરવાનું મન નહોતું થતું. કોઈ જ નવા લોકોને મળવાનું મન નહોતું થતું. ક્યાંયે ફરવા જાઉં અને પરાણે હસવું-બોલવું તેનાં કરતાં તો ઘરે જ રહું એ બરાબર લાગતું હતું.

સપ્ટેમ્બર પછીનો લોન્ગ-વીકેન્ડ નવેમ્બરનાં અંતમાં ‘થેન્ક્સગિવિન્ગ’ નિમિત્તે આવવાનો હતો અને ત્યારે શનિ-રવિ ઉપરાંત ગુરુ-શુક્રની પણ રજા હોવાની હતી. જો એ લોન્ગ વીકેન્ડ પર કોઈ પ્લાન ન કરું, ક્યાંયે ફરવા ન જાઉં અને ઘરે જ રહું તો હું બહુ જ કંટાળવાની હતી એ વિશે બે મત નહોતો. વળી, સમયને ધ્યાનમાં રાખીને એ ટ્રિપનું પ્લાનિંગ અને બુકિંગ ઓસ્ટિનથી પાછી ફરી એ અઠવાડિયામાં જ કરી લેવું પડે તેમ હતું. આમ, ત્યારની લાગણીઓને ધ્યાનમાં રાખીને મેં વચ્ચેનો રસ્તો વિચાર્યો. ટ્રાવેલ પણ થાય અને નવાં લોકો સાથે બહુ હસવું-બોલવું પણ ન પડે તેવો – ટોરોન્ટો જઈને મારાં કઝિનને મળવાનો. એ પ્લાન એટલો સારો હતો કે, એમ કરવાનો વિચાર મને પહેલાં કેમ ન આવ્યો એ વિશે મને આશ્ચર્ય થયું. :D

સૌરભ મારાં કાકાનો દીકરો છે. એ મારાંથી બે જ વર્ષ નાનો છે એટલે નાનપણથી અમારો સંબંધ મિત્રોનો રહ્યો છે. વળી, સ્વભાવની દૃષ્ટિએ પણ અમે નાના હતાં ત્યારથી અમારી વેઇવલેન્ગ્થ મળતી આવે છે એટલે અમારી મૈત્રી પહેલેથી ખૂબ મજબૂત રહી છે. તેને હું છેલ્લે ભારતમાં ૨૦૧૧ની શરૂઆતમાં મળી હતી. એટલે, ૨૦૧૫નાં અંતમાં તેને મળું તો લગભગ પાંચ વર્ષે તેને મળતી હોઉં. એટલે એ એકસાઈટિંગ હોવાનું જ. પણ, અમારો બાકીનો પરિવાર તો કદાચ અમારાં કરતાં પણ વધુ ઉત્સાહી અને ખુશ હોય એ વાતથી.

૨૦૧૧નાં અંતમાં એ ટોરોન્ટો ગયો પછી સંજોગોવશાત એ ઘરે ફરી કોઈને મળવા નહોતો જઈ શક્યો. વચ્ચે તેને સ્વાસ્થ્યને લગતી થોડી મુસીબતો પણ થઇ હતી. વળી, એકાદ બે વખત તેણે ભારત જવાનો પ્લાન કરીને અંતે કેન્સલ કરવો પડ્યો હતો અને તેવું ઘણું બધું થયું હતું. તેને ત્યાં ટોરોન્ટોમાં પણ અમારાં પરિવારમાંથી કોઈ મળવા નહોતું ગયું અને હું જાઉં તો હું સૌથી પહેલી હોવાની હતી. એટલે સ્વાભાવિક રીતે જ હું ત્યાં ક્યારે જાઉં તેની કાગડોળે રાહ જોઈ રહ્યાં હતાં બધાં. ખાસ એટલા માટે કે, હું પોતે ત્યાં જઈને તેનું જીવન અને તેની પરિસ્થિતિ જોઉં તો ઓછામાં ઓછું પરિવારની એક વ્યક્તિએ (મેં) કન્ફર્મ કર્યું હોય કે, એ બરાબર છે અને ખુશ છે.

જ્યારે હું સૌથી પહેલી વાર અમેરિકા ફરવા આવવાની હતી એ સમયથી પછી બા વિવિધ સમયાંતરે પપ્પાને પૂછતાં કે,એ હવે કેનેડા ક્યારે જવાની છે સૌરભને મળવા? બા જયારે અંતિમ દિવસો ગણતાં હતાં ત્યારે તેમને મમ્મીએ અને કાકીએ પૂછ્યું હતું,એ બંનેને બોલાવી લઈએ? તો તેનાં જવાબમાં તેમણે ના પાડી હતી. ફક્ત એટલું જ નહીં તેમણે એમ પણ કહ્યું હતું કે,સૌરભને કહેજો કે, કેનેડાની તેની રેસીડેન્સીનું બધું પતાવીને જ આવે હવે જયારે આવે ત્યારે. તેમણે સૌરભનાં કેનેડા માટે નીકળ્યા પછી તેને જોયો જ નહોતો. કદાચ છેલ્લે તેમની ઈચ્છા પણ થઇ હશે તેને મળવાની. પણ, એ એટલાં પ્રેક્ટિકલ વ્યક્તિ હતાં કે તેમની અમને – ખાસ સૌરભને મળવાની ઈચ્છા હોય પણ ખરી તોયે એ કહેત નહીં. મારાં કેનેડા જવાથી અનાયાસે જ તેમની હું સૌરભને મળવા ટોરોન્ટો જાઉં અને પરિવારનું કોઈ તો તેને મળે તેવી ઈચ્છા પણ પૂરી થઇ રહી હતી.

મારાં વિચારથી મમ્મી-પપ્પા બહુ જ ખુશ થયાં હતાં. પણ, જ્યાં સુધી ટિકિટ ન લઇ લઉં ત્યાં સુધી મેં સૌરભને કાકા-કાકીને કહેવાની ના પાડી હતી. કારણ કે, કોઈ કારણોસર હું એ ટ્રિપ પ્લાન ન પણ કરી શકું તો તેમનાં ઉત્સાહ પર પાણી ફરે તેવું હું નહોતી ઈચ્છતી. અંતે ઓસ્ટિનથી પાછાં આવ્યા પછી બે અઠવાડિયામાં જ મેં ટોરોન્ટોની રિટર્ન ફ્લાઈટ બૂક કરાવી હતી અને પાંચ દિવસ માટે હું સૌરભને મળવા જઈ રહી છું એમ કાકા-કાકીને અને મારાં પેરેન્ટ્સને જણાવ્યું હતું. એ સાંભળીને ધાર્યા પ્રમાણે જ ઘરમાં બધાં જ બહુ ખુશ થયાં હતાં.

સૌરભનાં કામનાં સ્કેડ્યુલ અને અમારાં ટાઈમઝોનનાં ફર્કનાં કારણે અમે છેલ્લાં એક-દોઢ વર્ષથી બહુ સંપર્કમાં નહોતાં રહી શકયાં. મોટાં ભાગે મને તેનાં જે કંઈ ખબર મળતાં એ કાકા-કાકી દ્વારા જ મળતાં. તેની પરિસ્થિતિ હું સમજતી હતી પણ તેનાં બહુ લાંબા સમયથી સંપર્ક બહાર રહેવાનાં કારણે હું તેનાંથી થોડી ગુસ્સે પણ હતી. આવામાં પાંચ વર્ષે મળીએ તો એ ભાઈ જેની સાથે મારી ગાઢ દોસ્તી હતી એ જ ભાઈ હશે કે એ સમીકરણ બદલાઈ ગયું હશે એ વિશે વિચારતી રહી હતી. તેનામાં અમુક આંખે ઉડીને વળગે ફેરફારો તો થયાં જ હશે એમ અનુમાન લગાવ્યું હતું પણ એ ફેરફારો કઈ દિશામાં અને કઈ બાબતોમાં હશે એ વિશે પણ હું વિચારતી રહી હતી. એ  મને એરપોર્ટ લેવા આવવાનો હતો અને પછી અમે સાથે ડીનર કરવાનાં હતાં. પ્લેનમાં બેઠાં બેઠાં હું એ જ વિચારી રહી હતી કે, તેને આટલાં સમય પછી મળું ત્યારે શરૂઆતનાં એક-બે દિવસ બહુ ઓકવર્ડ લાગશે કે શું? તેનું વયસ્ક-જવાબદાર વર્ઝન પણ તેનાં બાળપણનાં વર્ઝન જેટલું જ હૂંફાળું અને આવકારભર્યું હશે કે કેમ?